De afgelopen jaren heeft het thema duurzaamheid steeds meer aandacht gekregen binnen het Nederlandse bedrijfsleven. Deze evolutie wordt nu verder gevoed door nieuwe wetgeving die in de maak is. De Corporate Sustainability Due Diligence Directive (CSDDD) is zo’n wetgeving die de komende jaren een cruciale rol zal spelen voor bedrijven actief in de Europese Unie (EU) en dus in Nederland. Maar wat houdt deze richtlijn precies in? En welke veranderingen kunnen Nederlandse ondernemingen verwachten?

Wat is de CSDD Richtlijn?

Op 1 juni 2023 zette het Europees Parlement een belangrijke stap in het wetgevingsproces van de CSDDD. Vanaf nu kunnen de interinstitutionele onderhandelingen over de CSDDD tussen het Europees Parlement, de Europese Raad en de Europese Commissie beginnen. Zodra de CSDDD formeel is aangenomen – niet voor 2024 verwacht – hebben de lidstaten twee jaar de tijd om de CSDDD in nationale wetgeving om te zetten.

Het primaire doel van de CSDDD-wetgeving is het identificeren, voorkomen, beperken en beëindigen van (potentiële) negatieve effecten van bedrijfsactiviteiten op mensenrechten en het milieu. Hierbij richten de regels zich specifiek op grote ondernemingen binnen de EU. De criteria hiervoor zijn strikt. Het gaat om ondernemingen met meer dan 500 werknemers en 150 miljoen euro wereldwijde omzet, danwel met meer dan 250 werknemers en 40 miljoen euro omzet indien het om hoge impact sectoren gaat. Dat zijn, kort gezegd, (i) textiel, leer, kleding en schoeisel, (ii) landbouw, bosbouw, visserij, voedingsproducten en dranken en (iii) winning van en handel in minerale hulpbronnen en productie van metalen basisproducten.

Aansprakelijkheid en Verantwoordelijkheid

De CSDDD bevat twee cruciale artikelen die bedrijven in acht moeten nemen:

  • Artikel 22: Dit bepaalt dat ondernemingen wettelijk aansprakelijk zijn voor schade veroorzaakt door het niet naleven van hun verplichtingen rondom mensenrechten en milieu. Belangrijk hierbij is dat deze aansprakelijkheid ook geldt voor acties van dochtermaatschappijen en partners binnen de waardeketen.
  • Artikel 25: Hierin wordt een maatschappelijke zorgplicht voor bestuurders geïntroduceerd. Bestuurders moeten duurzaamheid integreren in hun besluitvorming, waarbij rekening wordt gehouden met alle Environmental, Social en Governance (ESG) factoren.

Het Belang van ESG-Wetgeving

Met de komst van deze nieuwe wetgeving wordt het voor bedrijven nog belangrijker om hun ESG-strategie te herzien en te implementeren. Het niet naleven van deze verplichtingen kan leiden tot aanzienlijke financiële en reputatierisico’s. Bovendien reflecteert het inzetten op duurzaamheid en maatschappelijk verantwoord ondernemen de groeiende vraag van consumenten en stakeholders naar meer transparantie en verantwoordelijkheid.

Stappenplan implementatie CSDDD

Het implementeren van de CSDDD vereist een grondige aanpak en strategische planning voor Nederlandse bedrijven. Hier is een stappenplan om bedrijven te helpen bij het naleven van de nieuwe CSDDD-vereisten:

  1. Bewustwording en Onderwijs: Organiseer informatiesessies en trainingen voor bestuurders, management en relevante teams om hen bewust te maken van de CSDDD-vereisten. Overleg met juridische en duurzaamheidsexperts om een volledig begrip van de richtlijn te krijgen.
  2. Risicoanalyse en Beoordeling: Voer een due diligence audit uit om de huidige situatie van uw bedrijf ten opzichte van de CSDDD-vereisten te begrijpen. Identificeer potentiële risico’s met betrekking tot mensenrechten en milieu binnen uw bedrijf en in uw waardeketen.
  3. Stel een Actieplan op: Ontwikkel een strategisch plan om aan de CSDDD-vereisten te voldoen. Dit moet duidelijke doelstellingen, tijdslijnen en verantwoordelijkheden bevatten. Bepaal welke processen, systemen of beleidsmaatregelen moeten worden aangepast of geïntroduceerd.
  4. Betrek Stakeholders: Raadpleeg werknemers, toeleveranciers, klanten en andere stakeholders. Hun feedback kan waardevol zijn bij het identificeren van potentiële risico’s en kansen. Werk samen met partners in de waardeketen om ervoor te zorgen dat zij ook voldoen aan de CSDDD-vereisten.
  5. Implementeer Noodzakelijke Veranderingen: Voer de nodige wijzigingen door in bedrijfsprocessen, beleid en praktijken om aan de CSDDD-vereisten te voldoen. Introduceer monitoring- en rapportagesystemen om de voortgang bij te houden.
  6. Training en Capaciteitsopbouw: Bied medewerkers training en middelen om de veranderingen effectief te implementeren en te beheren. Zorg voor continue educatie om bij te blijven met de laatste ontwikkelingen en beste praktijken op het gebied van duurzaamheid en mensenrechten.
  7. Voortdurende Monitoring en Evaluatie: Voer regelmatige beoordelingen uit om de effectiviteit van de geïmplementeerde maatregelen te meten. Pas indien nodig het actieplan aan op basis van geleerde lessen en feedback van stakeholders.
  8. Rapportage en Transparantie: Rapporteer openlijk over uw voortgang en prestaties met betrekking tot de CSDDD-vereisten. Communiceer proactief met stakeholders, waaronder investeerders, klanten en de bredere gemeenschap.
  9. Respons Mechanismen: Stel mechanismen in waarmee belanghebbenden eventuele zorgen of schendingen kunnen melden. Ontwikkel een responsstrategie om snel en effectief te reageren op gemelde problemen.
  10. Blijf Actueel en Pas Aan Waar Nodig: Blijf op de hoogte van wijzigingen in de CSDDD of aanvullende richtlijnen die in de toekomst kunnen worden geïntroduceerd. Reviseer en update regelmatig uw beleid en praktijken om aan de hoogste normen te blijven voldoen.

Door deze stappen te volgen, kunnen bedrijven een solide basis leggen voor de naleving van de CSDDD en tegelijkertijd hun inzet voor duurzaamheid en mensenrechten versterken.

Conclusie

Bedrijven die proactief inspelen op de CSDDD en ESG-principes omarmen, zullen niet alleen voldoen aan de wettelijke vereisten, maar zich ook positioneren als voorlopers op het gebied van duurzaam ondernemerschap. Het is een tijd van verandering, maar ook een kans voor ondernemingen om hun impact op de wereld positief vorm te geven.

Als u vragen heeft over de CSDDD of hulp nodig heeft bij het opstellen van een stappenplan voor uw bedrijf, aarzel dan niet om hier contact op te nemen met onze advocaat ondernemingsrecht.